Epekto ng Globalisasyon sa Pagpapahalaga at Tradisyon ng mga Filipino

Ang globalisasyon ay isa sa mga pinaka-maimpluwensyang puwersa na humuhubog sa modernong mundo sa kasalukuyang panahon. Ito ay isang proseso ng mabilis na pagkakabit-kabit ng mga bansa, kultura, at ekonomiya sa pamamagitan ng teknolohiya, kalakalan, at komunikasyon. Sa Pilipinas, ang epekto ng globalisasyon ay damang-dama hindi lamang sa mga gusali at teknolohiya kundi pati na rin sa kaisipan at pag-uugali ng mga mamamayan. Ang artikulong ito ay naglalayong suriin kung paano binabago ng globalisasyon ang mga tradisyunal na pagpapahalagang Pilipino at kung ano ang implikasyon nito sa ating pambansang identidad.

Sa nakalipas na mga dekada, ang Pilipinas ay nagbukas ng kanyang pinto sa pandaigdigang merkado. Ang pagpasok ng mga dayuhang korporasyon, ang pag-usbong ng industriya ng Business Process Outsourcing (BPO), at ang pagdami ng mga Overseas Filipino Workers (OFW) ay nagdala ng malaking pagbabago sa ating lipunan. Habang ang mga ito ay nagbibigay ng oportunidad sa ekonomiya, nagdadala rin sila ng mga banyagang kaisipan na minsan ay sumasalungat sa mga nakagisnang tradisyon ng mga Pilipino. Ang hamon ngayon ay kung paano mapapanatili ang ating pagka-Pilipino sa gitna ng isang mundong tila nagiging iisa na lamang ang kultura.

Ang Konsepto ng Globalisasyon at ang Kulturang Pilipino

Ang globalisasyon ay madalas na inilalarawan bilang isang “global village” kung saan ang impormasyon at kultura ay malayang dumadaloy. Para sa mga Pilipino, ang ugnayang ito ay nagresulta sa tinatawag na “cultural homogenization,” kung saan ang mga pamantayan ng Kanluraning bansa, partikular na ang Estados Unidos, ay nagiging basehan ng modernisasyon. Ang mga pelikula, musika, at moda mula sa ibang bansa ay madaling nakakarating sa bawat tahanang Pilipino sa pamamagitan ng internet at social media.

Gayunpaman, ang pagtanggap sa mga banyagang impluwensya ay hindi nangangahulugang tuluyang pagtalikod sa sariling kultura. Sa maraming pagkakataon, ang mga Pilipino ay nagpapakita ng “cultural hybridization” o ang paghahalo ng lokal at banyagang elemento. Halimbawa, ang paggamit ng wikang Ingles kasama ang wikang Filipino sa pang-araw-araw na pakikipag-usap ay isang manipestasyon ng globalisasyon. Ngunit sa kabila ng pagbabagong ito, nananatili ang tanong kung ang malalalim na halaga o “core values” ng mga Pilipino ay nananatiling matatag o unti-unti nang naglalaho.

Epekto sa Estruktura at Pagpapahalaga sa Pamilya

Ang pamilya ang itinuturing na pundasyon ng lipunang Pilipino. Sa tradisyunal na konteksto, ang pamilyang Pilipino ay “extended,” kung saan ang mga lolo, lola, tito, at tita ay madalas na naninirahan sa iisang bubong o malapit sa isa’t isa. Ang paggalang sa mga nakatatanda, na sinisimbolo ng pagmamano, ay isang mahalagang bahagi ng pagpapalaki sa mga bata. Subalit, dahil sa globalisasyon at sa pangangailangang pang-ekonomiya, maraming magulang ang napipilitang magtrabaho sa ibang bansa bilang mga OFW.

Ang Pag-usbong ng Transnasyunal na Pamilya

Dahil sa pangingibang-bayan, nabuo ang konsepto ng transnasyunal na pamilya kung saan ang komunikasyon ay idinadaan na lamang sa mga digital na plataporma tulad ng Skype, Messenger, o WhatsApp. Bagaman ang teknolohiya ay nakatutulong upang mapanatili ang ugnayan, ang pisikal na distansya ay nagdudulot ng pagbabago sa dinamika ng pamilya. Ang mga bata ay lumalaki nang wala ang pisikal na gabay ng kanilang mga magulang, na kung minsan ay nagreresulta sa paghina ng tradisyunal na disiplina at paggalang.

Bukod dito, ang impluwensya ng Kanluraning kaisipan tungkol sa indibidwalismo ay unti-unting nakakapasok sa mga tahanan. Kung dati ay laging isinasaalang-alang ang opinyon ng mga magulang sa bawat desisyon, ngayon ay mas binibigyang-halaga na ng mga kabataan ang kanilang sariling kalayaan at kagustuhan. Ang pagbabagong ito ay isang direktang epekto ng pagkalantad sa mga banyagang media na nagtataguyod ng pansariling tagumpay kaysa sa kolektibong kapakanan ng pamilya.

Ang Pagbabago sa Konsepto ng Pakikipagkapwa at Bayanihan

Ang “Pakikipagkapwa” at “Bayanihan” ay dalawa sa pinakamahalagang pagpapahalaga ng mga Pilipino. Ang Bayanihan ay ang kusang-loob na pagtulong sa kapwa nang walang hinihintay na kapalit. Sa mga probinsya, makikita ito sa sama-samang pagbubuhat ng bahay o pagtatanim sa bukid. Sa panahon ng globalisasyon, ang diwa ng Bayanihan ay hindi naman nawala, ngunit ito ay nagbagong-anyo. Ngayon, makikita natin ang “Digital Bayanihan” kung saan ang mga Pilipino ay nagkakaisa sa social media upang maghatid ng tulong sa mga biktima ng sakuna o upang ipahayag ang kanilang saloobin sa mga isyung panlipunan.

Mula Kolektibismo Patungong Indibidwalismo

Gayunpaman, may negatibong aspekto rin ang globalisasyon sa ating pakikipagkapwa. Dahil sa kompetisyon sa pandaigdigang merkado, ang kaisipan ng marami ay nagiging mas materyalistiko at kompetitibo. Ang tradisyunal na pagtutulungan ay kung minsan ay napapalitan ng kaisipang “lamangan,” kung saan ang pansariling interes ang nauuna. Ang pag-unlad ng teknolohiya ay nagdulot din ng pagbabago sa kung paano tayo makisalamuha. Mas marami nang oras ang iginugugol ng mga tao sa kanilang mga gadgets kaysa sa pakikipag-usap nang personal sa kanilang mga kapitbahay, na nagreresulta sa unti-unting paghina ng ugnayang pangkomunidad.

Ang Wika at ang Hamon sa Identidad

Ang wika ay ang kaluluwa ng isang kultura. Sa ilalim ng globalisasyon, ang wikang Ingles ay naging wika ng kapangyarihan, negosyo, at edukasyon. Maraming mga magulang ang pinipiling palakihin ang kanilang mga anak na gamit ang wikang Ingles upang maging “globally competitive” ang mga ito sa hinaharap. Habang ito ay kapaki-pakinabang sa aspetong pang-ekonomiya, nagdudulot naman ito ng panganib sa ating pambansang wika at mga lokal na dayalekto. Ang hindi paggamit sa sariling wika ay maaaring maghantong sa pagkalimot sa mga konseptong Pilipino na tanging sa ating wika lamang maipapaliwanag nang wasto.

Ang pagpapahalaga sa mga banyagang produkto o ang “colonial mentality” ay lalo ring napatitindi ng globalisasyon. Ang paniniwala na ang lahat ng galing sa ibang bansa ay mas superior kaysa sa lokal ay isang hamon na matagal na nating kinakaharap. Dahil sa agresibong marketing ng mga global brands, ang mga tradisyunal na kagamitan at pagkain ay unti-unting napapalitan ng mga imported na alternatibo, na nagpapahina sa ating pagtangkilik sa sariling atin.

Paglalagom at Konklusyon

Ang globalisasyon ay isang realidad na hindi natin matatakasan. Ito ay nagdala ng modernisasyon, mas maraming kaalaman, at pagkakataon para sa mga Pilipino na makilala sa buong mundo. Gayunpaman, hindi natin dapat hayaan na ang mga positibong epektong ito ay maging kapalit ng ating mga tradisyunal na pagpapahalaga. Ang paggalang sa pamilya, ang diwa ng pagtutulungan, at ang pagmamahal sa sariling wika at kultura ay mga anchor na magpapanatili sa atin bilang isang matatag na nasyon.

Ang susi ay ang pagkakaroon ng balanse. Dapat nating yakapin ang mga kapaki-pakinabang na aspeto ng globalisasyon upang tayo ay umunlad, ngunit kailangan din nating maging mapanuri sa mga impluwensyang maaaring sumira sa ating pagkatao bilang mga Pilipino. Ang pagtuturo ng mga tradisyunal na halaga sa mga susunod na henerasyon, sa kabila ng makabagong teknolohiya, ay isang mahalagang hakbang upang matiyak na ang globalisasyon ay magsisilbing instrumento ng pag-unlad at hindi ng pagkawasak ng ating kulturang minana.

Mga Sanggunian

Agoncillo, T. A. (1990). History of the Filipino People (8th ed.). Quezon City: Garotech Publishing.

Jocano, F. L. (1997). Filipino Value System: Mainsprings of Modernization. Quezon City: Punlad Research House.

Pertierra, R. (2002). The Anthropology of New Media in the Philippines. Manila: Ateneo de Manila University Press.

San Juan, E. (2000). Globalization and the Filipino Nation. Manila: De La Salle University Press.